New Star Multimedia Corp

Bạn có biết, trên thế giới có một loài nấm ký sinh hoàn toàn đủ khả năng biến một con kiến trở thành “thây ma”.

Bạn có biết, trên thế giới có một loài nấm ký sinh hoàn toàn đủ khả năng biến một con kiến trở thành “thây ma”.

Phát hiện ký sinh bí ẩn trên nấm sát thủ

Những khoảnh khắc biến hình kinh dị của côn trùng khi bị nấm sát thủ tấn  công

Những khoảnh khắc biến hình kinh dị của côn trùng sau khi bị nấm sát thủ tấn công (Ảnh: Internet)

Sinh vật này có thể chiếm đoạt cơ thể và não của vật chủ, điều khiển tâm trí khiến nó ​​hành động theo ý muốn của ký sinh, chủ yếu ở loài kiến. Sự tồn tại của loài nấm này tưởng chừng như vô thực bởi vì nó quá giống với những sinh vật trong bộ phim kinh dị.

Khi ký sinh xâm chiếm cơ thể loài kiến, chúng thường điều khiển loài sinh vật này treo lủng lẳng trên những cành cây và tiêu hóa chúng chỉ sau vài ngày. Sau đó, chúng sẽ thoát ra khỏi vật chủ và phun một trận mưa bào tử xuống mặt đất để tiếp tục tìm kiếm con mồi tiếp theo.

Khoa học gọi loại nấm này là Ophiocordyceps, hay nấm sát thủ, được tìm thấy với 20 chủng khác nhau trên các loài kiến ​​thây ma sinh sống trên toàn cầu, bao gồm Florida, Brazil và Nhật Bản. Các nhà khoa học nghi ngờ rằng trong số hàng chục loài kiến ​​bị ảnh hưởng đều có một chủng riêng biệt của loại nấm này tồn tại trong cơ thể.

Mãi đến năm 2020, các nhà khoa học đã xác định được cơ chế phân tử của sự tương tác ký sinh giữa nấm và kiến, tạo cơ sở cho việc thao túng hành vi. Tuy nhiên, cách mà những loài ký sinh trùng này hoạt động vẫn chưa thể nào nắm bắt được. 

Giờ đây, theo một nghiên cứu mới, các nhà khoa học đã tiết lộ rằng loại nấm tấn công kiến này lại ​​bị nhiễm ký sinh trùng của chính nó, giúp cho quá trình chiếm đoạt cơ thể được chặt chẽ hơn.

NHỮNG LOÀI NẤM BÍ ẨN

Tiến sĩ João Araújo, trợ lý phụ trách nghiên cứu nấm học tại Vườn Bách thảo New York, đã đi xuyên qua các khu rừng nhiệt đới để tìm kiếm loài kiến ​​xác sống trong hơn một thập kỷ. Suốt quá trình đó, ông ấy liên tục nhận thấy một điều kỳ lạ: một loại nấm trắng nhẹ khác mọc trên nấm sát thủ.

Thời gian vừa qua, loại nấm bí ẩn này đã liên tục gây chấn động trong giới khoa học. Thế nhưng, những nhà khoa học đầu tiên tìm hiểu về vấn đề này một cách có hệ thống thì duy chỉ có Araújo và các đồng nghiệp của ông. Họ đã quyết định tập trung vào một chủng kiến ​​​​thây ma ở Florida.

Theo đó, họ đã thành công mô tả cấu trúc vật lý của loại nấm mới mọc trên nấm sát thủ và giải trình tự DNA của chúng. Thành tựu này đã được công bố trong một nghiên cứu ngày 9/11 trên tạp chí Persoonia.

Tiến sĩ João Araújo của Vườn Bách thảo New York và nhóm của ông đã phát hiện ra hai loại nấm mới.

Tiến sĩ João Araújo của Vườn Bách thảo New York và nhóm của ông đã phát hiện ra hai loại nấm mới (Ảnh: CNN)

Araújo, tác giả chính của nghiên cứu cho biết: “Chúng tôi nhận ra rằng có hai chủng nấm mới khác nhau, xuất hiện trên đối tượng nấm kiến ​​thây ma ở Florida”.

Mỗi loại trong số hai loại nấm mới được phát hiện đều thuộc chi riêng của nó. Một trong những loại nấm mới, Niveomyces coronatus, chịu trách nhiệm tạo ra lớp phủ màu trắng mờ trên nấm kiến ​​thây ma. Với loại nấm mới thứ hai, Torrubiellomyces zombiae, khó phát hiện hơn bởi các đốm màu đen nhỏ “trông giống như bọ chét”, Araújo cho biết.

KIỂM TRA VÀ CÂN BẰNG

Từ các mẫu vật thu được, dường như hai chi riêng này dường như đang cố gắng tiêu thụ nấm sát thủ. Araújo cho biết: “Sau khi quan sát những chi mới này và cả đầu nấm sát thủ, chúng tôi nhận thấy rằng loại nấm sát thủ có vẻ khá tơi tả, giống như là bị ăn mòn bởi hai chi kia. Trong một số trường hợp, nó hấp thụ cả Ophiocordyceps (nấm sát thủ) khiến cho quá trình bắn bào tử không còn diễn ra nữa. Sau đó nó phát triển và tiêu thụ toàn bộ nấm.” 

Vì Niveomyces và Torrubiellomyces còn quá mới đối với khoa học nên vẫn chưa rõ mức độ ảnh hưởng của chúng đối với quần thể nấm kiến ​​thây ma nói chung.

Một trong những loại nấm mới, Niveomyces coronatus, gây ra lớp phủ màu trắng trên nấm kiến ​​zombie.

Một trong những loại nấm mới, Niveomyces coronatus, gây ra lớp phủ màu trắng trên nấm kiến ​​zombie (Ảnh: CNN)

Những chi mới này là những ký sinh trùng đầu tiên được mô tả chính thức là biến thể lây nhiễm của nấm sát thủ, nhưng các nhà nghiên cứu nghi ngờ có thể có những loài khác ngoài kia vẫn còn tồn tại. 

“Tôi nghĩ nó phổ biến hơn chúng ta nghĩ. Ký sinh trùng là một kiểu lối sống hấp dẫn của thế giới đơn bào. Thậm chí nó có thể là lối sống thống trị nhất trên hành tinh”, tác giả nghiên cứu cấp cao Charissa de Bekker, trợ lý giáo sư tại Đại học Utrecht ở Hà Lan cho biết. 

CẦN TIẾN HÀNH NGHIÊN CỨU BỔ SUNG CẦN THIẾT

Hơn nữa, cô ấy nói, ký sinh trùng nói chung và nấm ký sinh nói riêng vốn có rất ít nghiên cứu liên quan. De Bekker nói: “Khám phá vừa rồi chính là minh chứng cho vốn kiến thức ít ỏi của chúng ta về thế giới này.”

Tiến sĩ Carolyn Elya, nghiên cứu sinh về tiến hóa và sinh vật học tại Đại học Harvard, cho biết bằng cách hiểu sâu hơn về nấm sát thủ, nghiên cứu mới sẽ có thể có những ứng dụng vượt ra khỏi giới hạn nghiên cứu về nấm. 

“Có thể ví rằng, trải qua thời gian tiến hóa, Ophiocordyceps đã trở thành một nhà thần kinh học lão luyện. Nó biết chính xác phải ấn những nút nào và làm thế nào để khiến con kiến ​​làm những gì nó muốn. Nếu nghiên cứu thành công, chúng ta có thể hiểu rõ hơn về về cả cách bộ não hoạt động hoặc tạo ra hành vi”, cô nói thêm.

Theo CNN